Tetovaže, kao trajni oblici promena na koži, imaju dugu i složenu istoriju koja seže hiljadama godina unazad. Pored svoje estetske i društvene funkcije, one su često imale duboko duhovno i religiozno značenje u različitim kulturama. Od ritualnih obeležja do simbola zaštite i prelaza u novi životni ciklus, tetovaže su služile kao most između materijalnog i duhovnog sveta.
Arheološki dokazi, poput mumija sa tetovažama, ukazuju na to da su tetovaže imale ritualnu ulogu već u drevnom Egiptu. Najpoznatiji primer je “Gebeleinska mumija” (oko 3351–3017. p. n. e.), čije su tetovaže u obliku bikova i geometrijskih motiva verovatno imale zaštitnu i simboličnu funkciju. U Mesopotamiji, tetovaže su se povezivale s kultovima plodnosti i boginjama kao što je Ištar.
U polinezijskim kulturama, tetovaže (tzv. tatau ili tā moko) bile su neodvojiv deo identiteta i duhovnosti. Kod Maora, moko tetovaže na licu predstavljale su porodičnu lozu, društveni status i spiritualnu vezu s predcima. Proces tetoviranja bio je ritual sam po sebi, često praćen molitvama i postom.
U hinduizmu i budizmu, tetovaže su korišćene kao sredstvo za postizanje religioznih ciljeva. U Tibetu, mantre i simboli tetovirali su se radi zaštite i meditativne prakse. Veruje se da ove tetovaže prizivaju moći mantri i štite od svih vrsta zla i negativnih sila, a česti izbori mantri su „Om Mani Padme Hum“ i „Om Tara Tutare Ture Soha“. U Indiji su, posebno među asketskim zajednicama, tetovaže označavale odricanje od materijalnog sveta.
U mnogim šamanskim tradicijama, tetovaže su služile kao kanal za komunikaciju s duhovnim svetom. Sibirski šamani koristili su tetovaže kako bi označili svoju vezu s duhovnim zaštitnicima, dok su, među animistima, u Severnoj Americi pripadnici plemena koristili simbolične oznake za pripadnost određenom klanu ili spiritualnim vizijama.
Iako su tetovaže u hrišćanstvu često bile stigmatizovane (zbog starozavetnog stava u Levitskom zakoniku 19:28), u nekim hrišćanskim zajednicama (posebno među koptskim hrišćanima) one su imale religiozni karakter. U islamu, tetovaže su zabranjene u većini pravaca, ali neke sufijske zajednice koristile su ih kao izraz pobožnosti.
U našim krajevima tetoviranje među Hrvatima u Bosni i Hercegovini ima dugu tradiciju, posebno u kontekstu katoličke vjere i običaja. Ove tetovaže nisu bile samo ukras, već su imale duboko religijsko, kulturno i identitetsko značenje. Najčešće su se vezivale za zaštitu od zla, izražavanje verske pripadnosti ili obeležavanje važnih životnih prelaza. Tako je tetoviranje kod bosanskih Hrvata bilo je posebno prisutno među ženama u srednjoj i istočnoj Bosni, gde se očuvalo sve do 20. veka. Ova tradicija delom potiče iz prehrišćanskih verovanja, ali je kasnije adaptirana u hrišćanskom kontekstu tako da su najčešći motivi bili hrišćanski simboli i to krst kao znak vere i zaštite od “zlih sila” i monogrami (IHS, Hristovo ime) kao znak izražavanja. pobožnosti
Religijsko tetoviranje kod bosanskih Hrvata, koje se zvalo sicanje, imalo je višestruku ulogu Dok je Bosna bila pod osmanlijskom vlašću to je bio način da roditelji zaštite svoju decu od osmanlijske vlasti i prevođenja u Islam, zauvek ih obeležavajući kao katolike. Takođe, Turci su imali običaj prava prve bračne noći, t.j. da razdeviče tek venčanu devojku pre njenog muža. Zato su katolici tetovirali devojke, kako bi ih učinili odbojnim Turcima. Sem toga, verovalo se da tetovaže štite od uroka, bolesti i nesreća, a bile su i identitetski marker posebno u mešanim zajednicama, gde su tetovaže mogle služiti kao prepoznatljiv znak katoličke verske pripadnosti, a neke tetovaže su rađene nakon hodočašća ili kao znak zavetovanja.
Slične tradicije tetoviranja postojale su i kod drugih balkanskih naroda, posebno kod Roma i pravoslavnih stanovnika, ali su se motivi i svrha razlikovali. Dok su kod Hrvata dominirali hrišćanski simboli, kod Roma su češći bili apotropejski (zaštitni) znakovi, a kod pravoslavaca često simboli vezani uz lokalne svece.
