U modernim analizama religijske i okultne misli, teško je preceniti značaj sinteze kultura i duhovnih tradicija koje oblikuju savremene ezoterične pokrete. Jedan od najupečatljivijih primera ove sinteze jeste rani razvoj vikanske religije, naročito njene gardnerovske forme, koja nosi duboke, mada često prikrivene, uticaje hinduističkog tantrizma. Uprkos tome što se vika danas često smatra „zapadnim“ duhovnim putem, istraživanje njenih korena otkriva niz složenih uticaja iz južnoazijskih tradicija, uključujući tantričku filozofiju, rituale i simbolizam.
Jedan od ključnih elemenata vikanske religije je takozvani Veliki obred, centralni čin trećeg stepena inicijacije u kojem se simbolički ili doslovno izvršava seksualno sjedinjavanje između božanskog muškog i ženskog principa. U ovom obredu, bodež (atame) i pehar vina simbolizuju falus i maternicu, odnosno božansku polarnost. Ovaj ritual ima očigledne paralele sa tantričkim praksama koje uključuju telesno iskustvo kao kanal za duhovno uzdizanje, a posebno sa ritualom poznatim kao pančamakara, gde muškarci i žene, smešteni u krugu, učestvuju u obredu predvođeni nagom sveštenicom koja predstavlja božansko žensko načelo: Šakti.
Uprkos kasnijem ublažavanju krajnje erotskih elemenata obreda, došlij pod uticajem Dorin Valijent, tekstovi Geralda Gardnera sadrže direktne reference na tantrizam, kako kroz analogije, tako i kroz citate iz dela britanskih orijentalista poput Artura Avalona, što je bio pseudonim Džona Vudrofa.
Gardner je svojom verzijom vike stvorio ono što se u savremenoj akademskoj terminologiji naziva „okultnim brikolažem“, spojem različitih tradicija i filozofija, među kojima tantrizam zauzima značajno mesto. U delu The Meaning of Witchcraft (1959), on jasno iznosi sličnosti između indijske Šakti i Velike boginje veštica, opisujući praksu rada u krugu gde su učesnici nagi kao „nebeski odeveni“ (skyclad), aludirajući na sanskritski pojam digambara. Vino, telesni kontakt, obnažena sveštenica i božanski polariteti jasno povezuju viku sa tantričkim pristupom svetom.
Uostalom, o tome da je Gardner ime svog glavnog ritualnog teksta, Knjige senki, pozajmio iz indijskog izvora, dokumenta istoimeno nazvanog Knjiga senki, koji je objavljen u izdanju časopisa The Occult Observer iz 1949. godine smo već pisali ovde.
Važno je napomenuti da Gardner nikada nije otvoreno navodio da je vika derivat tantrizma. Umesto toga, on je stvorio narativ o drevnoj „zapadnoj misterijskoj religiji“, time maskirajući azijske korene da bi se izbegle negativne konotacije koje je tantrizam imao u sredini posleratne Britanije, tada često pogrešno shvatan kao perverzna ili dekadentna praksa.
Za razliku od Gardnera, Dorin Valijent nije izbegavala direktne reference na tantrizam i izričito povezuje tantričku filozofiju sa praksom savremenih veštica, pozivajući se na radove Vudrofa i drugih orijentalista. Prepoznajući tantrizam kao duhovni put prilagođen ljudima Kali Juge, odnosno Tamnog doba, Valijent tvrdi da su i tantra i vika zapravo dve grane istog, arhetipskog religijskog stabla, koje potiče iz praistorijskih kultova Majke Zemlje.
Kao što tantra vidi seksualnost kao svetinju, sredstvo spoznaje božanskog kroz telo, tako i vika prihvata seksualno sjedinjenje kao sakralni čin, bez stida i podvojenosti između „duhovnog“ i „telesnog“.
Naravno, bilo bi previše pojednostavljeno tvrditi da je Gardner preuzeo viku iz tantre. Postoje i drugi očigledni uticaji, poput opisa veštičjeg kruga kod Marej, koji se takođe, u njenom kvazi-istorijskom narativu, fokusira na obrede plodnosti. Tačnije bi bilo reći da su Gardnerovi koveni verovatno bili pod uticajem složene mešavine različitih izvora, među kojima su Marejin prikaz veštičjeg kovena, Vudrufov prikaz tantričkih čakri i zapadna pseudo-masonska ezoterija sa svojom gnostičkom misom.
Gardnerov Veliki obred odražava znatno manje „transgresivni“ ritual od ekstremnijih levostranačkih oblika tantre i gotovo je identičan očišćenoj verziji tantre koju opisuje Džerald Jork u tekstu Tantrički hedonizam, koji Gardner i navodi kao jedan od izvora. Gardner je svoj Veliki obred zasnovao kao čin koji se može odvijati u simboličkoj, kao i u doslovnoj formi, što znači i kao metaforički i kao fizički čin seksualnog sjedinjenja. To je veoma slično onome što je Jork opisao.
Ukratko, Veliki obred se najbolje može shvatiti kao složena konstrukcija sastavljena iz više izvora, uz istovremeno proičišćavanje i ublažavanje kako bi bio prilagođen za publiku Britanije dvadesetog veka, pri čemu su transgresivniji elementi filtrirani i potisnuti.
Gardnerova vika, iako često klasifikovana kao deo „zapadne ezoterične tradicije“, mora se razumeti i kao delimični produkt interkulturalnih razmena, naročito sa tantričkom misli. Uticaji tantrizma prisutni su u simbolizmu, ritualima, strukturi kovena i filozofiji božanske dualnosti. Dok je Gardner koristio ove elemente da bi stvorio jedan prihvatljiviji, „evropeizovani“ oblik ezoterije, Valijent je otvoreno zagovarala njihovu duhovnu vrednost i istorijsku dubinu.
Zato se vika ne može svesti samo na obnovu keltskih ili germanskih paganizama, već mora biti sagledana kao kompleksna duhovna sinteza i kao zapadnjačka manifestacija tantrizma, oblikovana u kontekstu britanskog okultizma dvadesetog veka. Vika, tako sagledana, primer je kako granice između Istoka i Zapada nisu čvrste linije, već tačke preklapanja, razmene i transformacije duhovnog znanja.
